جوانترین گوندەکانی جیهان شوێنێکی خەوناویین بۆ دەربازبوون لە قەرەباڵغی شارە گەورەکان. بە پێچەوانەی باوەڕی باو، سەرنجڕاکێشترین شوێنە گەشتیارییەکان هەمیشە پایتەختەکان نین؛ هەندێک جار گوندێکی بچووک بە تەلارسازی نەریتی و سروشتی پاک و خەڵکی میواندۆست یادەوەرییەکی لەبیرنەکراو دروست دەکات. بەشێک لەو گوندانە لە لیستی یونسکۆدا تۆمارکراون و ساڵانە میوانداری ملیۆنان گەشتیار دەکەن.
لەم بابەتەدا 15 لە جوانترین گوندەکانی جیهان دەناسین؛ ئەو شوێنانەی کە پێویستە هەموو خۆشەویستێکی سەفەر جارێک بیبینن.
سەردانی جوانترین گوندەکانی جیهان:
گەشتکردن بۆ گوندەکان ئەزموونێکی جیاوازە لە سەردانی شارە گەورەکان. لەم ناوچانەدا دەتوانیت لە نزیکەوە ژیانی ناوخۆیی ئەزموون بکەیت و خواردنی نەریتی تاقیبکەیتەوە و فێری کولتوری ناوچەکە بیت و چێژ لە سروشتی دەست لێنەدراو وەربگریت. جگە لەوەش زۆرێک لە گوندە گەشتیارییەکان لە شارە گەورەکان بێدەنگتر و بە نرخێکی گونجاوترن، ئەمەش دەرفەتێکی باش بۆ پشوودان و دوورکەوتنەوە لە قەرەباڵغی ژیانی ڕۆژانە دەڕەخسێنێت.
1. هالستات(Hallstatt)، نەمسا:
بێ گومان هالستات یەکێکە لە جوانترین گوندەکانی جیهان. ئەم گوندە بچووکە دەکەوێتە سەر دەریاچەیەکی ڕوون و لە نێوان بەرزاییەکانی ئەلب و دیمەنێکی سروشتی دروست دەکات کە لە تابلۆیەک دەچێت. خانووی دار ڕەنگاوڕەنگ و باڵکۆنی گوڵ داپۆشراو و شەقامی قیرتاو کەشێکی خۆش بەم گوندە دەبەخشێت.
تەمەنی هالستات زیاتر لە 7 هەزار ساڵە و بەهۆی بوونی یەکێک لە کۆنترین کانەکانی خوێ لە جیهاندا گرنگییەکی مێژوویی گەورەی هەیە. گەشتیاران دەتوانن چێژ لە کانگای خوێ و سەکۆی چاودێری سکای وۆک و کڵێسای مێژوویی و بەلەم سواری لەسەر دەریاچەکە وەربگرن.
2. گیتۆرن(Giethoorn)، هۆڵەندا:
گیتۆرن بە «ڤێنیزی هۆڵەندا» ناسراوە، چونکە نزیکەی هیچ ئۆتۆمبێلێک لە گوندەکەدا نییە و زۆربەی هاتوچۆکان بە بەلەم ئەنجام دەدرێت. کەناڵەکان و پردی بچووکی دار و خانووە تەقلیدییەکان بە بنمیچی پووش، کەشێکی ئارام و خەوناوی دروست دەکەن.
بەلەم سواری بەناو کەناڵەکاندا، پاسکیلسواری و پیاسەکردن لەناو سروشتی گەشاوەدا، بەناوبانگترین چالاکییەکانی گەشتیارانی ئەم گوندەن. ئەگەر بەدوای شوێنێکی ئارام و ڕۆمانسیدا دەگەڕێیت، ئەوا گیتۆرن یەکێکە لە باشترین هەڵبژاردنەکان.
3. شیرکاوا-گۆ(Shirakawa-go)، ژاپۆن:
شیرکاوا-گۆ یەکێکە لە گوندە مێژووییە بەنرخەکانی ژاپۆن، کە شوێنێکی میراتی جیهانی یونسکۆیە. بەناوبانگە بە خانووە تەقلیدییەکانی کە سەقفەکانیان لێوارە و دیزاین کراون کە بەرگەی بەفربارینی زۆر بگرن.
زستان باشترین کاتە بۆ سەردانی ئەم گوندە، کاتێک بەفر هەموو ماڵەکان دەگرێتەوە و دیمەنێکی ئەفسوناوی دروست دەکات. سەردانی مۆزەخانە ناوخۆییەکان و خانووە نەریتییەکان و ناسینی کولتوری گوندنشینی ژاپۆن هەندێک لە سەرنجڕاکێشترین بەشەکانی ئەم گەشتەن.
4. بیبوری(Bibury)، ئینگلتەرا:
بیبوری یەکێکە لە جوانترین گوندەکانی جیهان و له کۆنترین گوندەکانی ئینگلتەرا. خانووە بەردینەکانی کە زۆربەیان مێژووەکەیان دەگەڕێتەوە بۆ سەدەکانی ناوەڕاست و ڕووبارە ئارامەکەی و دەوروبەرە سەوزەکەی وایکردووە ببێتە یەکێک لە شوێنە گەشتیارییە بەناوبانگەکانی کۆتسڤۆڵدز. ڕۆیشتن بەناو ڕیزی بەناوبانگی Arlington Row و گرتنی وێنەی خانووە مێژووییەکان ئەزموونێکە کە کەم گەشتیار لەدەستی دەدات.
5. ئەلبێرۆبێلۆ(Alberobello)، ئیتاڵیا:
ئەلبێرۆبێلۆ بە خانووە سپی کراوەکان و سەقفە مەخرەجیەکانی کە پێی دەوترێت «ترولی»، یەکێکە لە گوندە جیاوازەکانی ئەوروپا. ئەم تەلارسازییە ناوازەیە وای لێکردووە کە ببێتە میراتی جیهانی یونسکۆ.
شەقامە تەسکەکان و دوکانە پیشەسازییەکان و چێشتخانە ناوخۆییەکان و کەشوهەوای مێژوویی، ئەلبێرۆبێلۆ دەکاتە شوێنێکی سەرنجڕاکێش بۆ ئەوانەی ئارەزووی تەلارسازی و کولتوری ئیتاڵی دەکەن.
6. ڕیکوویر(Riquewihr)، فەرەنسا:
ڕیکوویر یەکێکە لە جوانترین گوندەکانی جیهان که دەکەوێتە ناوچەی ئەلزاس لە فەرەنسا، بەهۆی خانووە ڕەنگاوڕەنگەکانی و پەنجەرەی گوڵ ڕازاوە و شەقامە بەردینەکانەوە، بە یەکێک لە جوانترین گوندەکانی ئەوروپاش ناسراوە. گوندەکە جگە لە جوانییە تەلارسازییەکەی، بە باخەکانی ترێی دەوروبەری و بەرهەمهێنانی شەرابیش ناسراوە. گەشتکردن بە شەقامە کۆنەکانیدا وا دەکات هەست بکەیت کە گەشتت کردووە بۆ دواوەی کات.
7. گوندی پۆپی(Popeye Village)، ماڵتا:
ئەم گوندە لە سەرەتادا بۆ وێنەگرتنی فیلمی بەناوبانگی «Popeye» دروستکراوە، بەڵام ئەمڕۆ بووەتە یەکێک لە شوێنە گەشتیارییە سەرەکییەکانی ماڵتا. خانووی دار ڕەنگاوڕەنگ لە تەنیشت ئاوە فیروزەییەکانی دەریای ناوەڕاست وەستاون و دیمەنێکی ناوازە دروست دەکەن. ئەم ناوچەیە شوێنێکی زۆر باشە بۆ خێزانەکان و ئارەزومەندانی فۆتۆگرافی.
8. ئۆیا(Oia)، یۆنان:
ئۆیا یەکێکە لە جوانترین گوندەکانی جیهانه که دەکەوێتە دوورگەی سانتۆرین، بەناوبانگە بە خانووە سپی کراوەکان و قوبە شینەکانی و خۆرئاوابوونی هەناسەبڕکێ. کافێیەکانی کەناری دەریا و شەقامە تەسکەکانی و دیمەنی دەریای ئۆیا دەکاتە یەکێک لە ڕۆمانسیترین شوێنەکانی جیهان. زۆرێک لە هاوسەرەکان بۆ مانگی هەنگوینی ئەم گوندە هەڵدەبژێرن.
9. ڕێین(Reine)، نۆرویژ:
ڕێین دەکەوێتە دوورگەکانی لۆفۆتن. شاخە بەرزەکان و ئاوە ئارامەکان و کوخەکانی دار سوور دیمەنێکی ناوازە دروست دەکەن. ڕێین گوندەکە یەکێکە لە یەکێکە لە جوانترین گوندەکانی جیهان بۆ بینینی گڵۆپی باکوور و ماسیگرتن. هەروەها گەشتکردن بە پێ و سەرکەوتن و بەلەم سواری.
10. ئیگیسهایم (Eguisheim)، فەرەنسا:
ئێگیسهایم یەکێکە لە جوانترین گوندەکانی جیهان، دەکەوێتە ناوچەی ئەلزاس. ئەم گوندە مێژووییە بە خانووە ڕەنگاوڕەنگەکانی و شەقامە قیرتاوییەکان و پەنجەرەی پڕ لە گوڵ، کەشێکی ئەفسانەیی هەیە و چەندین جار وەک «جوانترین گوندی فەرەنسا» هەڵبژێردراوە.
گەشتیاران دەتوانن بە شەقامە پێچاوپێچەکانی گوندەکەدا بڕۆن، سەرسام بن بە تەلارسازی سەدەی ناوەڕاست و گۆڕەپانە مێژووییەکانی، و نموونە لە خواردن و خواردنەوە ناوخۆییەکانی ئەلزاسیا وەربگرن. بە کەشێکی ئارام و دیمەنە جوانەکانی، ئیگیسهایم شوێنێکی زۆر باشە بۆ خۆشەویستانی مێژوو و فۆتۆگرافی و سروشت.
باشترین کات بۆ سەردانکردن: کۆتایی بەهار تا سەرەتای پایز؛ هەروەها لە وەرزی کریسمسدا، کاتێک بازاڕە ناوخۆییەکان و دیکۆراتی جەژن کەشێکی ناوازە بۆ گوندەکە زیاد دەکەن.
11. گاسادالور(Gásadalur)، دوورگەکانی فارۆ:
گاسادالور گوندێکی بچووکە بەڵام زۆر وێنەکێشە و لە نێوان بەرد بەرزەکان و زەریای ئەتڵەسیدا هەڵکەوتووە. بەناوبانگترین شوێنی سەرنجڕاکێشی گوندەکە شلەمەنییەکە کە ڕاستەوخۆ لە شاخەوە دەڕژێتە ناو زەریا. بێدەنگی و سروشتی دەست لێنەدراو و دیمەنە نائاساییەکان ئەم ناوچەیە دەکاتە بەهەشتێک بۆ فۆتۆگرافەران.
12. پاول دو مار(Paúl do Mar)، پورتوگال:
ئەم گوندە کەنار دەریایە لە دوورگەی مادێرا بە گەشتیاری و خواردنە دەریاییە تازەکان و سروشتی گەشاوە ناسراوە. کەشوهەوای ئارام و شەقامە بچووکەکان و دیمەنی زەریاکان، پاول دو مار دەکاتە یەکێکە لە جوانترین گوندەکانی جیهان، شوێنێکی زۆر باش بۆ پشوودان و ڕزگاربوون لە قەرەباڵغی شار.
13. شیرۆکا لاکا(Shiroka Laka)، بولگاریا:
شیرۆکا لاکا یەکێکە لە جوانترین گوندەکانی مێژوویی بولگاریا، دەکەوێتە دامێنی چیای ڕۆدۆپ. خانووە بەردینەکانی و شەقامە بەردینەکانی و پردە کۆنەکان و سەوزاییە گەشاوەییەکانی وایکردووە کە ببێتە شوێنێکی بەناوبانگی خۆشەویستانی مێژوو و سروشت.
گوندەکە بە تەلارسازی نەریتی پارێزراو و فێستیڤاڵەکانی مۆسیقای فۆلکلۆری بولگاری ناسراوە. گەشتیاران دەتوانن سەردانی خانووە مێژووییەکان و کڵێسا کۆنەکان و ڕێڕەوەکانی ڕۆیشتن بە پێ لە دەوروبەری بکەن بۆ ئەوەی کولتوری ناوچەکە بناسن.
14. وێنگن(Wengen)، سویسرا:
وێنگن یەکێک لە جوانترین گوندەکانی جیهان، گوندێکی بێ ئۆتۆمبێلە لە دڵی بەرزاییەکانی ئەلب. هەوای پاک و دیمەنی شاخ و دەرفەتی نایابی خلیسکان و ڕۆیشتن بە پێ وایکردووە ببێتە یەکێک لە شوێنە گەشتیارییە بەناوبانگەکانی سویسرا. لە هاویندا ڕێڕەوی پیاسەکردن و پاسکیلسواری گەشتیارێکی زۆر ڕادەکێشێت، لەکاتێکدا لە زستاندا لێوارە پیشەگەرەکانی خلیسکانێی سەر بەفر گەشتیارێکی زۆر بۆ خۆیان ڕادەکێشن.
15. یوزکار(Júzcar)، ئیسپانیا:
لە ساڵی 2011 بۆ پەرەپێدانی فیلمی The Smurfs، هەموو خانووەکانی گوندی یوزکار بە شین بۆیاخ کران. دوای پێشوازیکردن لە گەشتیارێکی زۆر، خەڵکی گوندەکە بڕیاریاندا بەو شێوەیە بمێنێتەوە. ئاماژەی بەوەشکردووە، هەموو خانوو و دیوار و تەنانەت زۆرێک لە دوکانەکانی ئەم گوندە شینن، ئەمەش وایکردووە ببێتە یەکێک لە ناوازەترین و جوانترین گوندەکانی جیهان، جگە لە وێنەگرتن، گەشتیاران دەتوانن چێژ لە سروشتی شاخاوی و خواردنە ناوخۆییەکانی ئەم ناوچەیەش وەربگرن.
باشترین کات بۆ سەردانی جوانترین گوندەکانی جیهان:
هەرچەندە هەموو گوندێک لە هەموو وەرزەکانی ساڵدا جوانی تایبەت بە خۆی هەیە، بەڵام بە گشتی بەهار و سەرەتای پاییز باشترین کاتن بۆ سەردانی زۆربەی گوندەکانی جیهان. لەم کاتەدا کەش و هەوا نەرمە، سروشت لە جوانترین ئاستیدایە و گەشتیاران کەمترن لە هاویندا. بێگومان ئەگەر ئارەزووی دیمەنە بەفراویەکان یان فێستیڤاڵەکانی زستانە دەکەیت، زۆرێک لە گوندەکانی ئەوروپاش ئەزموونێکی تەواو جیاواز و لەبیرنەکراو لە زستاندا پێشکەش دەکەن.
ئەنجام:
لە کۆتاییدا، جوانترین گوندەکانی جیهان تەنیا شوێنی گەشت نیین، بەڵکو دەروازەن بۆ ناسینی ڕەسەنایەتی، مێژوو و ژیانی ڕاستەقینەی خەڵکی جیهان. لە هالشتاتی نایابی نەمسا و جیثرنی خەیاڵانگیزی هۆڵەندا، تا شیراکاواگۆی ژاپۆنی و وەنگنی سویس، هەر یەکە لەم گوندانە پەیامێکی تایبەتی خۆی هەیە بۆ مرۆڤایەتی. ئەگەر بەدوای گەشتێکی بە مانا و بیری دەگەڕێیت، جوانترین گوندەکانی جیهان باشترین هەڵبژاردەن بۆ ئەوەی نەک تەنیا دیمەن، بەڵکو یادگاریەکی ژیانیت دروست بکەن.
